Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) verilerine göre, Hürmüz Boğazı, 2022 yılında günde ortalama 20 milyon varil ham petrol ve petrol ürünü taşıyor. Dünya genelindeki deniz yoluyla yapılan petrol ticaretinin yaklaşık %25'inin bu boğazdan geçmesi, alternatif güzergahların az olması nedeniyle oluşabilecek kesintilerin küresel petrol pazarları üzerinde büyük sonuçlar doğuracağı anlamına geliyor.
St. Gallen Üniversitesi'nden Makroekonomi Profesörü Guido Cozzi, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının en çok etkileyebileceği ülkelerin, Körfez'den petrol ithalatına bağımlı olan Asya ülkeleri olduğunu belirtti. Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore'nin, kısa vadede keskin arz eksiklikleriyle yüzleşme riski taşıdığını ifade etti. Avrupa da etkilenecek, ancak ABD'nin Norveç ve Afrika kaynaklarına sahip olması dolayısıyla etkisi daha sınırlı olacaktır. ABD, artan yerli üretimi sayesinde doğrudan etkilenmese de, küresel fiyat hareketleri dolayısıyla ekonomisi yine de olumsuz yönde etkilenebilir.
Kısa vadede, henüz boğazda bir kapanma gerçekleşmemiş olmasına rağmen, küresel petrol piyasalarında artış bekleniyor. Cozzi, Brent petrol fiyatlarında çift haneli artışların olabileceğini vurgulayarak, fiyatların piyasalardaki belirsizlik nedeniyle dalgalanabileceğini kaydetti. Tarihsel olaylarla karşılaştırıldığında, 1973 petrol ambargosu ve 2019 Suudi petrol tesislerine yapılan saldırı gibi dönemlerde de benzer dalgalanmaların yaşandığına dikkat çekti.
Uzmanlara göre, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ekonomik etkileri, kesintinin süresine bağlı. Kısa süreli etkiler, enflasyon baskılarını artıracakken; uzun dönemli kapanmalar, özellikle enerji ithalatçısı gelişen ülkelerde küresel büyümeyi olumsuz yönde etkileyebiliyor.
Wood Mackenzie'nin Emtia Araştırmaları Kıdemli Başkan Yardımcısı Alan Gelder, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ham petrol talebinin daha fazla hissedileceğini belirtti. Kısa süreli kapanma durumunda fiyatların yükselmesi beklense de, uzun vadede talep-dengesizliği yaşanabilir.
Sonuç olarak, Hürmüz Boğazı'ndaki muhtemel kesintinin uluslararası petrol ticareti üzerinde derin bir etki yaratması ve Asya ekonomilerinin yanı sıra global piyasaları etkilemesi bekleniyor.
