ASENA YATAĞAN / AYDIN HASAN - ANKARA - ABD ve İran arasında yapılan müzakerelerin sonuçsuz kalmasının ardından, ABD dün itibarıyla İran'a yönelik deniz ablukası ilan etti. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), ablukanın İran'ın Basra Körfezi ve Umman Körfezi'ndeki tüm limanlarına uygulanacağını vurguladı.
CENTCOM, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan gemilerin engellenmeyeceğini belirtse de, abluka altında olan gemilerin durdurulabileceğini ve ele geçirilebileceğini belirtti. Üst düzey bir ABD'li yetkili, abluka uygulaması için bölgeye 15'ten fazla savaş gemisi gönderildiğini açıkladı. Bu durum, İngiltere Deniz Ticaret Örgütü (UKMTO) tarafından da onaylandı.
Trump: 'Ablukamıza Yaklaşırlarsa, Hızla Müdahale Edeceğiz'
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, ablukanın kesinlikle uygulanacağını ifade etti. Trump, İran donanmasının büyük kısmının etkisiz hale getirildiğini ve kalan küçük teknelerin ablukaya yaklaşmaları halinde derhal yok edileceğini belirtti. Ayrıca, Hürmüz Boğazı'ndan son birkaç gün içinde 34 geminin geçtiğini aktardı.
İran'dan Sert Tepki: 'ABD'nin Kararı Yasa Dışı'
İran makamları, ABD tarafından alınan ablukaya sert tepki gösterdi. İran Silahlı Kuvvetleri Sözcüsü İbrahim Zülfikari, ABD'nin eylemlerini korsanlık olarak nitelendirirken, “Eğer limanlarımıza tehdit oluşturulursa, bu bölgede hiçbir liman güvence altında olmayacaktır” açıklamasında bulundu. İran, yanında Çin gibi dost ülkelere ait gemilerin geçişine izin vermeye devam ettiğini ifade etti.
Türkiye Diplomatik Çabaları Sürdürüyor
CNN’e konuşan bir Beyaz Saray yetkilisi, Türkiye'nin İran ve ABD arasındaki müzakereleri ilerletmek için çabalarını sürdürdüğünü açıkladı. İki ülke arasında ikinci müzakere turunun perşembe günü İslamabad’da gerçekleştirileceği iddia ediliyor.
Uzman Görüşleri: Diplomatik Çözüme Ulaşmak Zor
Emekli Büyükelçi Uluç Özülker, taraflar arasında güvenin eksik olduğunu ve bu durumun müzakerelerde ciddi zorluklar yaratacağını belirtti. Emekli Tümgeneral Mehmet Okkan, ABD’nin aşırı güç kullanarak sorunu çözmeyi tercih edebileceğini kaydetti. Aynı zamanda, İran’ın uluslararası hukuk çerçevesinde bu eylemi kabullenmeyeceği vurgulandı.
Uzmanlar, bu süreçte özellikle Çin ve Rusya’nın tavırlarının önemli olabileceğini, yetersiz bilgi ve istihbaratla İran’a karşı etkili olmanın zor olduğunu ifade etti. Küresel enerji pazarındaki belirsizlik ve bu gelişmelerin ekonomik yansımaları, tüm taraflar için kaygı verici bir durum yaratmış durumda.