Türkiye, yerli ve yabancı yatırımcıları desteklemek amacıyla yeni bir yatırım teşvik sistemini hayata geçiriyor. 2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisi kapsamında uygulanan bu sistem, ülkenin üretim, istihdam, ihracat ve yatırım kapasitesini artırmayı hedefliyor.
Yeni teşvik yapısı, Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi adı altında sektörel ve bölgesel teşvikleri bir araya getiriyor. Bu sistem, proje odaklı ve seçici bir yaklaşımla, Teknoloji, Yerel Kalkınma ve Stratejik Hamle olmak üzere üç ana programı içeriyor. Sektörel ve Bölgesel Teşvik Sistemi ise iki ana programdan oluşuyor: Öncelikli Yatırımlar ve Hedef Yatırımlar.
Belgelendirmelerde 1. Bölgeye Öne Çıkıyor
Geçtiğimiz yıl içinde düzenlenen 7 bin 354 yatırım projesi için toplam 1,3 trilyon lira yatırım öngörülürken, bu projelerin istihdam hedefi 152 bin 298 kişi olarak belirlendi. Belgelendirilen projeler arasında 3 bin 514'ü bölgesel teşvik sisteminden faydalanırken, 1.029'u genel teşvik sistemi, 23'ü stratejik yatırımlar, 2.099'u hedef yatırımlar ve 680'i öncelikli yatırımlar kapsamına girdi.
Bu dönemde en fazla yatırım teşvik belgesi, 2.900 adet ile 1. Bölge'de verildi. Bu bölgeyi; 1.470 belge ile 2. Bölge, 950 belge ile 3. Bölge, 931 belge ile 6. Bölge, 558 belge ile 4. Bölge ve 503 belge ile 5. Bölge izledi.
Projeler bazında bakıldığında, 1. Bölge için 522 milyar lira, 2. Bölge için 261 milyar lira, 3. Bölge için 151 milyar lira, 4. Bölge için 160 milyar lira, 5. Bölge için 64 milyar lira ve 6. Bölge için 102 milyar lira yatırım yapılması öngörülüyor. Bunun yanı sıra, muhtelif bölgelerde 33 projeye yönelik 16 milyar lira tutarında sabit yatırım teşvik belgesi düzenlendi.
Sektörler Arası Dağılım
Yatırım projelerinin sektörlere dağılımına bakıldığında, imalat sanayisinde gıda, tekstil, orman ürünleri, kimya ve otomotiv gibi alanların dikkat çeken sektörler olduğu görülüyor. Bu kapsamda, 5 bin 185 yatırım teşvik belgesi düzenlenmiş, toplamda 527 milyar liralık yatırım ve 103 bin 574 kişilik istihdam hedeflenmiştir.
Hizmet sektörüne yönelik olarak ise ulaştırma, turizm ve eğitim gibi alanlarda 942 yatırım teşvik belgesi düzenlenmiş, 276 milyar lira yatırım ve 36 bin 334 kişilik istihdam öngörülmektedir.
Maden sektöründe de 116 yatırım teşvik belgesi ile 56 milyar lira yatırım ve 3 bin 861 kişilik istihdam hedeflenirken, tarım sektöründe 491 belge ile 40 milyar liralık yatırım ve 6 bin 698 kişilik istihdam planlanmaktadır. Enerji sektöründe ise 611 yatırım belgesi ile 379 milyar lira yatırım öngörülmektedir.
