İsmail Şahin - Eski ABD Başkanı Donald Trump, İran ile devam eden çatışmalarla ilgili yaptığı konuşmada, savaşın "sona yaklaştığını" belirterek halkı yatıştırmaya çalıştı. Ancak konuşmasında çelişkili ifadelerle, "İran'a önümüzdeki 2-3 hafta içerisinde ciddi bir darbe vuracağız" diyerek savaşın uzayabileceğine dair endişeleri artırdı. Bu açıklamalar, dünya genelinde enerji fiyatlarında ani yükselişlere yol açtı.
Trump’ın söylemleri sonrası Brent petrolünün fiyatı %8.2 artışla 109.44 dolara ulaştı. Enerji fiyatlarında yaşanan tırmanış, yatırımcıların piyasalardaki paniğini tetiklerken, altın fiyatları da düşüşe geçti. Altın, %3.3 değer kaybederek 4.602 dolara gerilerken, gram altın 6.560 TL seviyelerine düştü.
Piyasalarda belirsizlik hakimken, Trump’ın konuşması Hürmüz Boğazı’ndaki durumun normale döneceğine dair bir umut vermedi ve stagflasyon kaygılarını yeniden alevlendirdi.
Uluslararası piyasalarda büyük düşüşler gözlemlendi. Japonya’nın Nikkei 225 endeksi %2.4, Güney Kore’nin Kospi endeksi ise %4.5 değer kaybetti. Kospi bileşenlerinden SK Hynix %6.8, Hanmi Semiconductor %6.4 ve Samsung Electronics %5.9 oranında düştü. ABD borsa vadeli işlemleri %1'e yaklaşan kayıplar kaydederken, Borsa İstanbul da güne %0.78'lik kayıpla başladı. Ancak gün içinde yükseliş göstererek 12.949 puana kadar çıktı. Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’nın dünya petrol tüketiminin önemli bir kısmını taşıdığını hatırlatarak bölgede yaşanan gerilimlerin enerji fiyatlarını doğrudan etkilediğine dikkat çekiyor.
Gaz Fiyatları da Yükseldi
Trump’ın açıklamalarının etkisiyle Avrupa'da gaz fiyatları %6 artarak 50 euro seviyesine yükseldi. Hollanda’nın sanal doğal gaz ticaret noktası TTF’de, mayıs ayı vadeli kontratlar çerçevesinde megavatsaat başı gaz fiyatı sabah saatlerinde %6 artışla 50.3 euro olarak belirlendi.
İran’a Yeni İhraç Yolları Açıldı
Irak, İran’a yönelik saldırılar nedeniyle Hürmüz Boğazı’nın etkisiz kalmasının ardından petrol ihracatında yeni yollar aramaya başladı. Irak Petrol Bakanlığı, ham petrolün tanker kamyonlarıyla Suriye’ye taşınmaya başlandığını duyurdu. İlk partide yüzlerce tanker Baniyas Limanı’na ulaştı ve bu sevkiyatın artarak devam edeceği belirtildi. Irak için kritik önem taşıyan bu yeni rota, ülkenin petrol gelirlerine bağımlı ekonomisi için oldukça hayati.