Orta Doğu'daki müzakereler devam ederken, Tahran ile Washington arasındaki gerilimler tırmanış göstermeye devam ediyor. Amerika’nın önde gelen gazetelerinden The New York Times (NYT), bu durum ile ilgili dikkat çekici bir analiz yayınladı.
Amerikan Başkanı Donald Trump, Ocak ayında büyük bir donanmanın İran'a doğru yöneldiğini belirtirken, bu durumu Venezuela'da gerçekleştirilen hızlı askeri operasyonla karşılaştırdı. Trump, operasyonda 'aniden güçlü bir şekilde görevini yerine getirebileceğini' ifade etti.
ASKERİ OPERASYONLAR VENEZUELA'YI AŞACAK MI?
Ancak NYT ile görüşen askeri uzmanlar, İran'a yönelik bir saldırının, Venezuela'daki operasyon kadar kolay olmayacağını ve ABD'yi uzun süreli bir çatışmaya sürükleyebileceğini belirtti. Analiz, İran'ın sağladığı geniş askeri yetenekler ve bölgesel müttefikleri sayesinde ABD'ye karşı daha güçlü bir direnç sergileyebileceğini ortaya koyuyor.
İNSAN KAYBINA YOL AÇABİLİR
Uluslararası Kriz Grubu'ndan Ali Vaez, İran'a yönelik olası bir askeri hamlenin, Amerikalıların hayatını kaybetme riski taşıdığını ifade etti. Vaez, “İran'a yönelik düşük maliyetli ve kolay bir askeri seçenek yok. Bu, Trump'ın karar vermesinde kritik bir faktör” dedi.
İRAN'IN FÜZE GÜCÜ MESELESİ
Analizde, İran’ın bölgede bulunan en büyük ve çeşitli füze stoklarına sahip olduğu vurgulanıyor. İran’ın orta menzilli balistik füzeleri 2 bin kilometreye kadar ulaşabilmekte ve bu, ABD'nin bölgedeki üslerinin yanı sıra İsrail ve Körfez ülkelerini de tehdit etmektedir.
Uzmanlar, İran'ın olası misillemesinin İsrail’in büyük şehirlerini hedef alabileceğini belirtiyor. İsrail ordusu daha önce İran füzelerinin çoğunu önleyici sistemlerle etkisiz hale getirmişti; ancak mevcut durumda İsrail'in elindeki mühimmatın azaldığı belirtiliyor.
Politika Merkezi Chatham House'tan Sanam Vakil, İran'ın yaratacağı korku faktörünün Trump'ı olası bir askeri müdahaleden caydırabileceğini ifade etti.
LEADERSHIP ÜZERİNDEN REJİM DEĞİŞİKLİĞİ SORUNSUNU
NYT'nin analizine göre, İran’daki iç güç dinamikleri, rejim değişikliğinin zor olacağını gösteriyor. Tahran’ın coğrafi konumu, Amerikan güçlerinin doğrudan müdahale etmesini zorlaştırıyor. Uzmanlar, bu durumun, ABD'nin kendi stratejisine de zarar verebileceği konusunda uyarıyor.
ENERJİ PİYASALARI ÜZERİNDEKİ ETKİLER
Öte yandan, olası bir ABD-İran çatışmasının enerji piyasalarına ciddi yansımaları olabilir. İran, Hürmüz Boğazı'nı kapatma tehdidini savunarak, küresel enerji arzında ciddi aksamalar yaratabilir. Bu da petrol fiyatlarının hızla artmasına yol açabilir. Vaez, “Bu, ABD’nin kendi ayaklarına sıkması anlamına gelir” yorumunu yaptı.