İsrail merkezli Haaretz gazetesinde yayımlanan bir analiz, İran Savaşı'nın Orta Doğu'daki jeopolitik dengeyi değiştirebileceği üzerine odaklanıyor. Hayfa Üniversitesi Orta Doğu ve İslam Araştırmaları Bölümü’nden Elad Giladi, 'İran Savaşı yeni bir bölgesel düzen yaratabilir, daha az ABD, daha çok Türkiye' başlıklı yazısında, Körfez ülkelerinin güvenlik arayışlarını sorgularken, Türkiye'nin bu yapıdaki kritik rolünü ön plana çıkardı.
YENİ STRATEJİK İTTİFAKLAR
Giladi, Türkiye'nin son dönemde Suudi Arabistan, Mısır ve Birleşik Arap Emirlikleri ile geliştirdiği ilişkilerin, yeni bir stratejik anlayışın doğmasına zemin hazırladığını belirtti. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın öncülüğünde gerçekleşen Türkiye, Suudi Arabistan, Mısır ve Pakistan dışişleri bakanlarının katıldığı dörtlü zirve, bu gelişimin en somut örneği olarak öne çıkıyor. Fidan’ın, 'Bölge ülkeleri kendi sorunlarını çözmezse dış güçler kendi çıkarlarını dayatır' açıklamasının, Riyad ve diğer Körfez başkentlerinde olumlu yankı bulduğu vurgulandı.
İSRAİL'İN YERİ VE ABD'NİN ROLÜ
Yazıda, savaşın Türkiye’nin bölgedeki etkisini artıracak bir dönüm noktası olduğu belirtiliyor. İran ve İsrail arasındaki gerginliğin, Körfez ülkelerinin ABD’ye olan güvenlik bağımlılıklarını azaltma yönünde adımlar atmalarına neden olduğu ifade ediliyor. Bu durum, Türkiye'nin yeni bölgesel yapıda stratejik bir rol üstlenmesini beraberinde getiriyor.
UZMAN GÖRÜŞLERİ
Emekli Büyükelçi Uluç Özülker’e göre, ABD Türkiye’yi, askeri gücü ve siyasi istikrarı ile bölgedeki en önemli müttefik olarak görmeye başladı. Özel Kuvvetler Komutanlığı kurucularından Emekli Albay Mithat Işık ise Türkiye’nin coğrafi avantajları ve etkili diplomasi ile barış süreçlerinde önemli bir rol kapabileceğini belirtiyor. Dumlupınar Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Başkanı Prof. Hüsamettin İnaç ise, bölgedeki güç dengesinin değiştiğini ve Türkiye’nin bu boşluğu doldurabileceğini düşünüyor.
Giladi, analizinde, Orta Doğu'daki gelişmelerin yeni bir ittifak yapısına doğru gittiğini ve bu süreçte Türkiye'nin liderliğinde bir güvenlik paktı oluşturmanın önemine dikkat çekiyor.