Mithat Yurdakul - Hazine ve Maliye Bakanlığı, 2025 vergi gözetim programı kapsamında 3.5 milyondan fazla mükellefi radarına aldı. Bu bağlamda, 10 milyar satırdan fazla banka verisi detaylı bir şekilde incelendi. Her bir finansal hareket ve para transferi, olası vergi ihlalleri açısından denetlendi. Bu kapsamda yapılan analizler sonucunda, 2.1 trilyon liralık ticaret hacmine sahip 36 binden fazla yüksek riskli kurum belirlenirken, bin 700’den fazla farklı sektörde riskli mükellef tespit edildi. İncelemelerin yoğun olarak perakende ticaret, inşaat, imalat ve lojistik alanlarında yoğunlaştığı görüldü.
Radara Takılanlar İçin Alarm Mekanizması
Sistemin belli kriterlere göre alarm vermesi, durumun ciddiyetini artırıyor. Vergi Denetim Kurulu, yüksek riskli mükellefleri belirlerken, kritik veriler arasında şirket hesabına yapılan para girişleri ile beyan edilen gelir arasındaki büyük farklar, ve şirket paralarının sürekli olarak ortaklar, yöneticiler ve aile üyelerinin kişisel hesaplarına geçmesi yer alıyor. Bu durumlarda operasyon devreye giriyor. Kripto para borsalarından gelen yüksek tutarlı transferler de mercek altına alınıyor. Eğer bir şirket sektörüyle orantısız bir kar beyan ederken, sahibi lüks varlıklar alıyorsa, bu çelişki sistemin radarına takılıyor.
Veri Temizleme ve Ayıklama Süreci
10 milyar satırlık banka veri analizi, 3.5 milyon mükellefin banka bilgilerin sisteme yüklenmesiyle başlıyor. İlk aşamada maaş ödemeleri, krediler ve döviz alım-satımı gibi 50’den fazla ticari olmayan işlem ayıklanıyor. Bu işlem sonrasında, yalnızca ticari faaliyet potansiyeli taşıyan veriler kalıyor. Temizlenen veriler, paranın kaynağı ve kullanıldığı yere göre hassas bir şekilde sınıflandırılıyor.
2024 yılına ait yapılan incelemelerde de 40 bin mükellef “yüksek riskli” olarak tanımlandı ve bu mükelleflerin yaratmış olduğu ticaret hacmi 2.9 trilyon TL’ye ulaştı. Yaklaşık 18 bin mükellef, vergi beyanlarını yeniden düzenleyerek devletin vergi tabanını 32 milyar lira genişletti.
Gelir Vergisinde Yeni Rekorlar
Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı, geçen yıl tahakkuk eden kazançlara yönelik yaklaşık 5.5 milyon vergi beyannamesi almakla tarihi bir başarı sağladı. 2024 yılında verilen beyanname sayısı 4.4 milyon iken, 2023 yılında bu rakam yaklaşık 5 milyon olarak kaydedildi. Bu yıl ise beyanname sayısı bir önceki yıla göre yüzde 24 artış göstererek 5 milyon 457 bin ile yeni bir rekor kırdı. Beyan edilen toplam gelir vergisi matrahı, 2023 yılı için 669 milyar lira, 2024 yılında ise 1 trilyon 370 milyar lira olarak belirtilirken, bu yıl 2 trilyon 355 milyar liraya yükseldi. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, mükelleflere 2025 yılı için pişmanlık hükümlerinden yararlanarak, beyanname vermeleri gerektiğini, vergi adaletinin sağlanması için gönüllü uyumun önemini vurguladı.
