UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan Efes Antik Kenti, Türkiye'nin en çok ziyaret edilen ören yeri olma özelliğini koruyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı, antik kentin ziyaretçi yönetimini yeniden düzenlemek amacıyla kapsamlı bir projeye imza atıyor. Proje kapsamında mevcut giriş alanı sur dışında bir noktaya taşınırken, Bizans Sarayı kalıntılarının üzerindeki otopark ve ticari alanların kaldırılması planlanıyor. Böylece antik mirasın tarihi ve kültürel değerleri gün yüzüne çıkartılacak.
Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz, projeye ilişkin açıklamalarda bulunarak, antik kentin korunmasına yönelik atılan adımların önemine dikkat çekti. İnceciköz, “Efes, otopark rantına kurban edilemeyecek kadar değerli bir alandır. Eleştirilerin temel nedeni, yerel yönetimlerin mevcut otopark gelirini kaybetmek istemesidir.” ifadelerini kullandı.
Yeni Yönetim Modeline İhtiyaç Var
Artan ziyaretçi sayısı nedeniyle yeni bir yönetim modelinin gerektiğini vurgulayan İnceciköz, “2025 yılında 2,5 milyon ziyaretçi bekleniyor. Mevcut giriş alanı, hem kapasite hem de estetik açıdan artık ihtiyaçlara cevap veremiyor.” dedi. Otopark ve ticari alanların ören yerinin merkezinde konumlandığını belirten İnceciköz, geçmişte izinsiz uygulamalar yapıldığını ve sorunların bu alanlarda yoğunlaştığını ifade etti. Bu nedenle, ‘Geleceğe Miras – Sonsuz Efes Projesi’ çerçevesinde yeni bir ziyaretçi karşılama merkezi planlandığını açıkladı.
Yeni merkez, antik kentten 850 metre uzakta inşa edilecek ve bu sayede tarihî yapılarla bütünlük sağlanacak.
Bilimsel Temellere Dayanan Bir Yaklaşım
İnceciköz, kamuoyunda tartışma yaratan yeni yapılaşma iddialarını da yanıtlayarak, projelerin bilimsel ve sağlıklı yöntemlerle ilerlediğini söyledi. Projenin detaylı etütlerle gerçekleştirildiğini, korunması gereken arkeolojik verilerin belirlendiğini ve iklim koşullarına göre veri toplandığını belirtti. Uluslararası örneklerle uyumlu olarak, birçok arkeolojik alan için benzer ziyaretçi yönetimi uygulamalarının hayata geçirildiğinin altını çizdi. Efes'teki çalışmalara da bu geniş perspektiften yaklaşılacağını belirtti.
Inceciköz, düzenlemelere dair yanlış bilgilere de değinerek, “44 bin metrekare alan asfaltlanacak” şeklindeki iddiaların asılsız olduğunu ifade etti. Yeni karşılama merkezi, arkeolojik buluntu tespit edilmeyen alanlarda minimum müdahale ile inşa edilecek.