ABD ve İsrail'in İran'a yönelik başlattığı askeri operasyonların etkileri, ateşkesin sağlanmasına rağmen Avrupa genelinde hissediliyor. Son günlerde yapılan açıklamalara göre, Avrupa havalimanları jet yakıtı sıkıntısıyla karşı karşıya kalma riski taşıyor. Sektör temsilcileri, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmaması halinde, önemli bir jet yakıtı kıtlığının yaşanabileceğini ifade ediyor.
Financial Times ve Corriere della Sera'nın haberlerine göre, Airports Council International Europe (ACI Europe), parafin (jet yakıtı) rezervlerinin hızla azaldığını ve askeri faaliyetlerin tedarik üzerindeki baskıyı artırdığını bildirdi. ACI Europe Genel Direktörü Olivier Jankovec, 9 Nisan'da AB Komisyonu üyelerine gönderdiği mektupta durumu oldukça kritik buluyor ve önümüzdeki yaz sezonunda havayolu programlarının büyük riske girdiğini dile getirdi.
Hürmüz’ün Kritik Rolü
Dünya jet yakıtı arzının yaklaşık yüzde 40'ı Hürmüz Boğazı'ndan geçiyor. Bununla birlikte, bazı Avrupa ülkelerinin stratejik parafin rezervleri yalnızca sekiz ila on gün yetecek seviyede bulunmakta; bu süre dolduktan sonra karne uygulamasına geçilmesi gündeme gelebilir. İtalya'daki bazı havalimanlarının, tedarik zincirindeki aksamalar nedeniyle acil önlemler almak zorunda kaldığı bildiriliyor.
Her ne kadar ABD ve İran arasında bir ateşkes sağlansa da, jet yakıtı fiyatlarında bir düşüş gözlemlenmedi. Hürmüz Boğazı'ndaki yoğun trafik nedeniyle, yaklaşık 170 milyon varil petrolün Basra Körfezi'nde beklediği belirtildi. Jet yakıtı fiyatları, geçtiğimiz günlerde ton başına 1,573 dolara çıkarak savaş öncesi seviyenin iki katını aşmış durumda. Bu durumun, Avrupa ekonomisi üzerinde ciddi bir baskı oluşturması bekleniyor.
Avrupa Ekonomisine Etkisi Büyüyor
Olivier Jankovec, Corriere della Sera'ya gönderdiği mektupta, jet yakıtı kıtlığının yaratacağı bağlantı kayıplarının Avrupa ekonomisine ciddi zarar vereceği konusunda uyarıda bulundu. ACI Europe, havacılık yakıtı için AB genelinde ortak satın alma seçeneklerinin değerlendirilmesini ve rafinerilere jet yakıtı üretimine ilişkin hedefli yükümlülüklerin getirilmesini talep etti.
Artan maliyetler, havayolu şirketlerini sefer azaltmaya zorluyor. Azaltılan seferler ve yüksek maliyetler, birçok ülkenin turizm sektöründe de önemli kayıplara yol açabilir.
Fransa Hükümeti Destek Paketini Açıkladı
Fransa, Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasının ardından çiftçilere yakıt desteği sağlayacağını duyurdu. Ayrıca, tarım sektörüne yönelik 20 milyon euroluk ek bir destek paketi açıklandı. Fransa Başbakanı Sebastien Lecornu, artan akaryakıt ve gübre fiyatlarının bazı çiftlikleri zor durumda bıraktığını belirterek, bu ek desteğin özellikle hassas kesimlere yönlendirileceğini vurguladı.
