27 Mart 2026, Cuma 00:50
Son Dakika | ANALİZ

Arnavutluk'ta Yapay Zeka Krizi: Anila Bisha Hükümete İsyan Ediyor

Arnavutluk Başbakanı Edi Rama, yapay zeka Diella’yı yolsuzlukla mücadele bakanlığına atadı. Ancak, Anila Bisha'nın izni olmadan kullanılan yüzü ve sesi, büyük bir tartışmanın fitilini ateşledi.

Arnavutluk’un başkenti Tiran’da, Başbakan Edi Rama’nın 11 Eylül 2025’te yapay zeka ürünü Diella’yı yolsuzlukla mücadele bakanlığına ataması, büyük bir tepkilere neden oldu. Rama, Diella’nın sadece bir ay içinde 83 çocuğa hamile olduğunu belirterek, bu ifadelerle parlamentodaki 83 milletvekiline yapay zeka asistanları üretileceğine dikkat çekti. Ancak, Diella’nın gerçek Arnavut aktris Anila Bisha’nın (57) yüzü ve sesi izinsiz olarak kullanılarak oluşturulması, oyuncunun büyük bir mağduriyet yaşamasına yol açtı.

Giysileri ile geleneksel Arnavut kültürünü sembolize eden Diella, Bisha’nın istemi dışında bir siyasi figür haline geldi. Anila Bisha, 30 yıllık oyunculuk kariyerinde asla siyasetten uzak durmayı tercih ederken, yaşananlar sonucunda eleştiri oklarının hedefi haline geldi. Bu durum karşısında, Bisha, hükümetin kendisini bir avatar olarak kullanmasına karşı idare mahkemesine başvurdu; fakat mahkeme talebi reddetti. Bu süreçte ruhsal ve insani haklarının ihlal edildiğini düşünen Bisha, 1 milyon euro (52 milyon TL) tazminat davası açmayı planlıyor. Eğer iç mahkemelerden de olumlu bir sonuç alamazsa, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne başvuracağı bilgisini paylaştı.

Bisha’nın Yüzü ve Sesi Nasıl Kullanıldı?

2025 yılının başında, Arnavutluk devlet hizmetleri portalında sanal asistan olarak hizmet vermek amacıyla Anila Bisha’nın yüzü ve sesi kullanıldı. Fakat yapılan anlaşmanın sona ermesinin ardından, Diella’nın siyasi bir karakter olarak kullanılmasına yönelik Bisha’nın bilgisi olmaması büyük bir skandal haline geldi. Bisha, hükümete “Bana yüzümü ve sesimi geri verin, beni kullanmayın” diyerek isyanını dile getiriyor. Olay, yapay zeka ve bireysel haklar arasındaki sınırları sorgularken, toplumu da derin bir tartışmaya sürüklüyor.