Öne Çıkan Gelişme: İran, ABD ve İsrail'in uzun süren hava saldırılarının hedefi olan yer altındaki füze altyapısını, beklenenden çok daha hızlı bir biçimde yeniden işlevsel hale getirme konusunda önemli adımlar attı.
ABD merkezli CNN International tarafından analiz edilen uydu görüntüleri, İran'ın ağır bombardıman altında bile kritik üslerinin onarımına hızla başladığını gösteriyor. Bu durum, Washington ve Tel Aviv'in stratejisinin etkisini sorgulatıyor.
İran Askeri Gücünü Koruyor
Uzmanlar, İran'ın derin yer altına inşa ettiği füze ağı sayesinde askeri hareket kabiliyetini büyük ölçüde koruduğunu ifade ediyor. Görüntüler, buldozerler ve kamyonlar yardımıyla enkaz kaldırma çalışmaları yapıldığını ve kapatılan tünel girişlerinin sistematik bir şekilde yeniden açıldığını ortaya koyuyor.
Yeniden Erişim Sağlanan Tünel Girişleri
CNN'in analizine göre, İran, ABD ve İsrail saldırıları sırasında hedef alınan 18 yer altı füze tesisinin 69 tünel girişinden 50'sinin yeniden erişilebilir hale getirildiğini aktarıyor. Özellikle İsfahan ve Humeyn çevresindeki tesislerdeki girişlerin tekrar kullanıma açıldığı görülüyor.
Hedef alınan yolların onarım süreçleri büyük ölçüde tamamlandı, bazı bölgelerde kraterlerin doldurularak ulaşımın sağlandığı ve altyapının operasyonel bir döngüye geri döndüğü belirtiliyor.
Askeri Uzmanlardan Değerlendirmeler
Askeri uzmanlar, İran'ın yaklaşık 1000'e yakın füze stoğunu yer altındaki ağında koruduğunu ve bu sistemin coğrafi derinliği sayesinde dış saldırılara karşı yüksek direnç gösterdiğini vurguluyor. Yüzlerce metre derinliğe inen tünel sistemlerinin hava saldırılarının etkisini sınırlayan kritik bir unsur olduğunu belirtmeleri dikkat çekiyor.
Analistlere göre, hedef alınan yapılar geçici olarak devre dışı kalsa da İran'ın geri kazanım kapasitesi, savaşın seyrini belirleyen önemli bir faktör hale gelmiş durumda. Askeri çevreler, savaş sırasında ağır mühimmatla kapatılan tünel girişlerinin, düşük maliyetli iş makineleriyle yeniden açılması sürecini “asimetrik yeniden inşa kabiliyeti” olarak değerlendiriyor.
Ateşkesin Ardından Hızlanan Faaliyetler
Nisan ayında sağlanan ateşkes sonrası İran’ın yer altı üslerinde yenileme çalışmalarını hızlandırdığı gözlemleniyor. Uydu görüntüleri, mayıs ayında birçok tünel girişinin yeniden açıldığını ve ağır ekipmanların aktif olarak çalıştığını gösteriyor.
ABD ve İsrail’in hedefinin İran'ın füze kapasitesini kalıcı olarak zayıflatmak olduğu bilinse de mevcut görünüm, bu stratejinin sınırlı bir etki yarattığını gösteriyor. Pentagon'un daha önce belirttiği “operasyonel kısıtlama” vurgusu, saha verileriyle çelişiyor.
20 Yıllık Hazırlığın Sonucu
Uzmanlar, İran’ın bu yer altı sistemlerini 20 yılı aşkın bir süredir planlı bir şekilde geliştirdiğine dikkat çekiyor. Derinlemesine inşa edilen tünel ağı ve yaygın askeri altyapı, askeri baskıya karşı sürekliliği sağlayan temel unsurlar arasında yer alıyor. Son uydu analizleri, bölgedeki askeri dinamiklerin sürekli olarak yeniden dengelendiğini ve İran'ın füze kapasitesinin tamamen ortadan kaldırılmasının karmaşık bir süreç olacağını ortaya koyuyor.
