Mithat Yurdakul - Türkiye’nin küresel ticaret rotasında önemli bir konuma sahip olan Avrupa Birliği, 'Yeşil Mutabakat' adımı ile Türk girişimcileri için büyük fırsatlar sunuyor. Bu yeni dönem, girişimcilerin çevresel dönüşüm süreçlerinde desteklenmesinin yanı sıra, kariyer fırsatlarını da beraberinde getiriyor.
Avrupa Birliği'nin hedefleri doğrultusunda, "Bilişim Yıldızları" (e-Turquality) programı ve "Yeşil Dönüşüm Destek Programı" çerçevesinde sunulan teşvikler, oyun yazılımlarından siber güvenliğe kadar uzanan geniş bir yelpazeyi kapsıyor. Bu kapsamda, Türk firmalarının karbon ayak izlerini düşürme ve enerji verimliliği yatırımları gerçekleştirme potansiyeli artırılıyor.
Devlet Destekleri ile Yeni Bir Dönem
2026 yılından itibaren uygulamaya girecek yeni düzenlemeler, Türk firmalarının küresel pazardaki rekabet gücünü artırmak amacıyla devlet güvencesi ile finanse edilecektir. Nitelikli insan kaynağına yönelik destekler de bu tarihte önemli ölçüde artırılacak. Bilişim firmaları, veri analisti, sistem mimarı ve yapay zeka uzmanı gibi kritik pozisyonlar için yıllık toplamda 15 milyon TL'ye kadar istihdam desteği alabilecekken, yeşil projelerin çevre mühendisi giderleri için 12 milyon TL'ye kadar destek sağlanacak. Ayrıca, yurtdışından dönen yazılımcıların brüt maaşlarının yüzde 60'ı karşılanarak, yerli girişimlere önemli bir destek sunulacak.
İlk Adımlar ve Destek Programları
Girişimlerin sürdürülebilirlik odaklı stratejileri, "fikir ve altyapı modelleme" aşaması ile başlıyor. Bu aşamada KOSGEB İleri Girişimci Destek Programı aracılığıyla girişimciler 1.5 milyon TL’ye kadar iş geliştirme finansmanı alabilecek. İlerleyen süreçte, karbon ölçüm yazılımları ve enerji yönetimi gibi projelere 5 milyon 250 bin TL hibe sunulacak.
1.5 yıl ve üzeri sürelerde girişimler, e-Turquality programına dahil edilerek, global pazarlama aşamasına geçebilecek. Yurtdışı dijital reklam harcamaları için yıllık 10 milyon 500 bin TL, hedef ülkelerde kurulacak bulut sunucu ve veri merkezi operasyonları için ise yıllık 5 milyon TL’ye kadar hibe imkanları devreye sokulacak.
Yeşil Lojistik ve Çevre Dostu Uygulamalar
Lojistik süreçlerinin çevre dostu hale getirilmesi için yeni teşviklerin de sağlanacağı duyuruldu. Demiryolu taşımacılığına entegre depolama birimlerine ve elektrikli araç filosu kuran merkezlere kira ve kurulum desteği verilecektir. Şirketlerin karbon emisyonlarını belgelendirmesi, bu tür teşviklerden yararlanabilmeleri için önemli bir kural olacak. Devlet, çevreci taşımacılık yöntemlerini tercih eden firmalara indirimli kredi imkanı sunarak, sektörde bir dönüşümü teşvik edecek.
Avrupa Pazarına Erişim Kolaylaşıyor
Dijital ikiz teknolojisi kullanarak üretim süreçlerini optimize eden firmalar, anlık karbon salınımını takip edebilirken, bunu AB’nin doğrulama süreçlerine uyum sağlamak için kullanabilecek. Ayrıca, güneş enerjisi santrali (GES) kuran tesisler, SKDM gereklilikleri doğrultusunda daha düşük elektrik kaynaklı emisyon yükünden faydalanacak. Bu tür çevresel hamleler, tesislerin Avrupa’daki büyük perakende zincirlerinin tedarikçi listelerinde üst sıralara yükselmelerinin önünü açıyor. Firmalara, elektrikli tırlar veya demiryolu taşımacılığı gibi alternatif yöntemlerle yapılan taşımalarda özel navlun destekleri sunulacak.
