ABD'nin New Orleans kentindeki bir evin bahçesinde tesadüfen keşfedilen ve Latince yazıt taşıyan taş, yapılan detaylı incelemeler sonucunda yaklaşık 2000 yıllık bir Roma askeri mezar steli olduğu anlaşıldı. Antropolog Daniella Santoro ve eşi tarafından bulunan mermer plaka, Roma İmparatorluğu dönemine ait asker Congenius Verus'a ait bir mezar taşına işaret ediyor.
Taş, üzerinde 'Ölülerin ruhlarına' anlamına gelen klasik Latince ifadeler taşıyor ve İkinci Dünya Savaşı sırasında İtalya’daki bir müzeden kaybolan parçalardan biriyle birebir örtüşüyor. Uzmanlar, bu önemli eserin, 22 yıl askerlik yapan ve 42 yaşında hayatını kaybeden Roma askerini anmak amacıyla dikildiğini belirtiyor.
Yapılan araştırmalara göre taş, 20. yüzyılın başlarında İtalya'daki Civitavecchia Ulusal Arkeoloji Müzesi koleksiyonunda bulunuyordu. Ancak müzenin bombardımanla zarar görmesi sonucu kaybolmuş eserler arasında yer almakta. Science Alert'ın haberine göre, araştırmacılar taşın ölçülerinin müze kayıtlarıyla bire bir örtüştüğünü keşfetti.
Taşın ABD'ye nasıl ulaştığı ise net olarak bilinmemekle birlikte, II. Dünya Savaşı sırasında İtalya'da görev gören bir ABD askerinin eline geçmiş ve daha sonra aile içinde miras yoluyla yeni sahiplerine ulaşmış. Ev sahipleri, taşın sıradan bir dekoratif obje olarak düşündüklerini ve gerçek değerinin sonradan anlaşıldığını ifade ediyor.
Olay üzerine ABD Federal Soruşturma Bürosu'na (FBI) bağlı sanat suçları birimi devreye girdi ve eserin en kısa sürede İtalya'daki müzeye iade edilmesi amacıyla çalışmalar başlatıldı. Uzmanlar, savaşlar ve yağmalar nedeniyle kaybolan kültürel mirasların izini sürmenin zorluğuna dikkat çekerek, bu tür keşiflerin tarihin yeniden bir araya getirilmesine katkı sağladığını vurguluyor.
