EVRİN GÜVENDİK / ANKARA - 18 yaş altındaki çocukların anne ve babalarının işyerlerinde çalışıp çalışmadığı ve buna bağlı olarak sigortalılık durumlarının emeklilikte geçerliliği, Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK) ile Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) arasında bir tartışma konusu haline geldi. TBMM Dilekçe ve İnsan Hakları Karma Komisyonu'nda KDK'nın tavsiyelerine uymayan kurum temsilcilerinin dinlenmesiyle konu daha da alevlendi. Kamu denetçisi Abdullah Cengiz Makas, bu mesele hakkında yaptığı açıklamada, vatandaşı sistem içinde emeklilik için prim ödemeye ikna ederken, ileride bu primlerin geçerli sayılmadığını öğrenmenin ciddi bir sorun olduğunu vurguladı. Makas, bu durumun hukuki güvenlik ve meşru beklentilerin ihlali anlamına geldiğinin altını çizdi.
‘Adalet Arayışı’
Makas, 18 yaşından önce anne ve babalarının işyerlerinde fiilen çalışmış kişilerin emeklilik hesaplamalarında dışlanmasını eleştirerek, SGK'nın gerekçelerinin yetersiz kaldığını belirtti. “Bu kişiler fiilen çalıştılarsa, sadece şekli eksikliklerden dolayı sosyal güvenlik haklarının ortadan kaldırılması hakkaniyete aykırıdır” dedi.
SGK'nın Mevzuat Savunması
SGK Başkan Yardımcısı Engin Akyol ise, uygulamanın Türk Medeni Kanunu'na dayandığını ifade ederek, 18 yaşından küçük çocukların hizmet akdi ile çalışmasının yasal olarak mümkün olmadığını savundu. Akyol, bu durumun farklı sosyal koşullar bireylerin imkanlarını etkilediğini belirtti.
‘Fiili Çalışma İncelenmeli’
Kamu denetçisi Makas, SGK'nın biçimsel yaklaşımını eleştirerek, vatandaşların mağduriyetlerinin giderilmesi için fiili çalışma durumunun araştırılması gerektiğini vurguladı. Ayrıca, SGK’nın mahkeme kararlarına uyması gerektiğini dile getirdi.
‘Sistemdeki Eksiklikler’
SGK Emekli Hizmetleri Genel Müdür Yardımcısı Necmettin Öz ise, 2007'den bu yana çocuk çalışan sayısındaki artışı örnek vererek, yalnızca resmi iş akdi bulunanların sigorta kapsamında sayıldığını vurguladı. Ancak, bir çocuğun kendi ailesinin işyerinde çalışmasının yasal olarak sorun yaratabileceğini belirtti.